Đề cương ôn thi học sinh giỏi lớp 12 môn Ngữ văn năm học 2008 - 2009

I/ Nội dung chủ đạo của những bài Thơ mới trong chương trình:

1. Vội vàng (Xuân Diệu).

a. Đoạn thơ 1

- Bốn câu đầu: Điệp từ “Tôi muốn” thể hiện khát vọng mãnh liệt của tác giả. Điều mà XD khao khát thực hiện ở đây là tắt nắng và buộc gió để hương sắc còn mãi. Đó là mong ước đoạt quyền tạo hoá để giữ cái đẹp cho đời, suy đến cùng đó cũng là biểu hiện của lòng say mê cuộc sống.

- Đoạn tiếp theo, XD làm sống dậy những nét tình tứ, điệu quyến rũ, vẻ kì thú, hấp dẫn ngay trong những cảnh sắc sự vật thiên nhiên quen thuộc:

“Của ong bướm này đây tuần tháng mật.

.

Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần.”

- Nghệ thuật điệp từ và phép liệ kê khiến cảnh sắc thiên nhiên sinh động va fhấp dẫn tựa thiên đường.

- Bao trùm lên tất cả là cái nhìn tình tứ về sự vật. Nhờ đó, từng cảnh sắc đều tình tứ, mọi cảnh tượng đều tràn ngập xuân tình. Cái nhìn ấy đã quy chiếu thiên nhiên về vẻ đẹp của giai nhân:

+ “Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần.”

Đó là những yếu tố cơ bản khiến cảnh sắc quanh ta vốn quen thuộc, bình dị mà cách cảm nhận của XD trở nên mới lạ, thơ mộng và hấp dẫn đến thế.

- Hình ảnh thiên nhiên trở nên hấp dẫn nhờ XD có cách cảm nhận mới lạ: Cảm nhận bằng cảm xúc và cái nhìn trẻ. Cái nhìn này khiến thiên nhiên hiện lên trong cái thời tươi của nó.

+ Ông khơi dậy vẻ thanh tân, tinh khôi gợi tình trong vạn vật; đồng thời thi sĩ nhìn chúng không chỉ bằng cái nhìn thưởng thức, mà bằng cái nhìn luyến ái, khát khao chiếm hữu. Nghĩa là ông chú y đến vẻ xuân tình của cảnh vật và trút vào đó cả xuân tình của lòng mình. Vì thế nét hấp dẫn trong vẻ đẹp cảnh vật của XD chính là nét hấp dẫn của Xuân và tình, trong đó vẻ xuân của vạn vật chi là hiện thân của tình. Tất cả đều huy hoàng thắm tươi.

“Của ong bướm khúc tình si”.

“Tháng Giêng môi gần”.

 

doc20 trang | Chia sẻ: luyenbuitvga | Ngày: 26/02/2014 | Lượt xem: 954 | Lượt tải: 3download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Đề cương ôn thi học sinh giỏi lớp 12 môn Ngữ văn năm học 2008 - 2009, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
§Ò c­¬ng «n thi Häc sinh giái líp 12 N¨m häc 2008 - 2009. PhÇn 1: ¤n tËp kiÕn thøc, båi d­ìng kÜ n¨ng. (12 tiÕt) Bµi 1: Th¬ míi. I/ Néi dung chñ ®¹o cña nh÷ng bµi Th¬ míi trong ch­¬ng tr×nh: 1. Véi vµng (Xu©n DiÖu). a. §o¹n th¬ 1 - Bèn c©u ®Çu: §iÖp tõ “T«i muèn” thÓ hiÖn kh¸t väng m·nh liÖt cña t¸c gi¶. §iÒu mµ XD khao kh¸t thùc hiÖn ë ®©y lµ t¾t n¾ng vµ buéc giã ®Ó h­¬ng s¾c cßn m·i. §ã lµ mong ­íc ®o¹t quyÒn t¹o ho¸ ®Ó gi÷ c¸i ®Ñp cho ®êi, suy ®Õn cïng ®ã còng lµ biÓu hiÖn cña lßng say mª cuéc sèng. - §o¹n tiÕp theo, XD lµm sèng dËy nh÷ng nÐt t×nh tø, ®iÖu quyÕn rò, vÎ k× thó, hÊp dÉn ngay trong nh÷ng c¶nh s¾c sù vËt thiªn nhiªn quen thuéc: “Cña ong b­ím nµy ®©y tuÇn th¸ng mËt. ………………………………………….. Th¸ng Giªng ngon nh­ mét cÆp m«i gÇn.” - NghÖ thuËt ®iÖp tõ vµ phÐp liÖ kª khiÕn c¶nh s¾c thiªn nhiªn sinh ®éng va fhÊp dÉn tùa thiªn ®­êng. - Bao trïm lªn tÊt c¶ lµ c¸i nh×n t×nh tø vÒ sù vËt. Nhê ®ã, tõng c¶nh s¾c ®Òu t×nh tø, mäi c¶nh t­îng ®Òu trµn ngËp xu©n t×nh. C¸i nh×n Êy ®· quy chiÕu thiªn nhiªn vÒ vÎ ®Ñp cña giai nh©n: + “Th¸ng Giªng ngon nh­ mét cÆp m«i gÇn.” §ã lµ nh÷ng yÕu tè c¬ b¶n khiÕn c¶nh s¾c quanh ta vèn quen thuéc, b×nh dÞ mµ c¸ch c¶m nhËn cña XD trë nªn míi l¹, th¬ méng vµ hÊp dÉn ®Õn thÕ. - H×nh ¶nh thiªn nhiªn trë nªn hÊp dÉn nhê XD cã c¸ch c¶m nhËn míi l¹: C¶m nhËn b»ng c¶m xóc vµ c¸i nh×n trÎ. C¸i nh×n nµy khiÕn thiªn nhiªn hiÖn lªn trong c¸i thêi t­¬i cña nã. + ¤ng kh¬i dËy vÎ thanh t©n, tinh kh«i gîi t×nh trong v¹n vËt; ®ång thêi thi sÜ nh×n chóng kh«ng chØ b»ng c¸i nh×n th­ëng thøc, mµ b»ng c¸i nh×n luyÕn ¸i, kh¸t khao chiÕm h÷u. NghÜa lµ «ng chó y ®Õn vÎ xu©n t×nh cña c¶nh vËt vµ trót vµo ®ã c¶ xu©n t×nh cña lßng m×nh. V× thÕ nÐt hÊp dÉn trong vÎ ®Ñp c¶nh vËt cña XD chÝnh lµ nÐt hÊp dÉn cña Xu©n vµ t×nh, trong ®ã vÎ xu©n cña v¹n vËt chi lµ hiÖn th©n cña t×nh. TÊt c¶ ®Òu huy hoµng th¾m t­¬i. “Cña ong b­ím……………………khóc t×nh si”. “Th¸ng Giªng ………………m«i gÇn”. b. §o¹n 2: - Thêi gian trong vò trô mu«n ®êi vÉn thÕ chØ cã quan niÖm cña con ng­êi vÒ thêi gian th× ®æi thay. Sù ®æi thay nµy cã thÓ do tr×nh ®é nhËn thøc khoa häc, y thøc triÕt häc , y thøc thÈm mü,…Trong bµi nµy XD ®­a ra c¸ch quan niÖm míi vÒ thêi gian. - C¸ch tr×nh bµy cña XD lµ chèng ®èi, tranh c·i l¹i quan niÖm x­a ®ång thêi béc b¹ch quan niÖm cña m×nh mét c¸ch s«i næi, ®Çy c¶m xóc. (“Xu©n ®ang tíi nghÜa lµ xu©n ®ang qua………..Ph¶i ch¨ng sî ®é phai tµn s¾p söa?”) = giäng biÖn b¸c tranh luËn, nhÞp ®iÖu s«i næi khÈn tr­¬ng vµ nh÷ng c©u th¬ ®Çy mü c¶m vÒ c¶nh s¾c thiªn nhiªn, trong ®ã chøa ®ùng c¶m nhËn vÒ thêi gian. - Quan niÖm Xu©n DiÖu chèng ®èi lµ quan niÖm thêi gian tuÇn hoµn cña c¸c cô ta x­a xuÊt ph¸t tõ c¸i nh×n tÜnh cã phÇn siªu h×nh, lÊy sinh mÖnh vò trô lµm th­íc ®o thêi gian. Thêi Êy con ng­êi c¸ nh©n ch­a t¸ch rêi céng ®ång, cßn g¾n víi vò trô nªn chÕt ch­a ph¶i lµ hÕt mµ lµ ®i vµo h­ v«. Th¶ng hoÆc còng cã ng­êi than vÒ c¸i ng¾n ngñi cña kiÕp ng­êi. - XD quan niÖm kh¸c, theo «ng thêi gian lµ tuyÕn tÝnh, mét ®i kh«ng trë l¹i. Quan niÖm nµy xuÊt ph¸t tõ c¸i nh×n ®éng, rÊt biÖn chøng vÒ vò trô vµ thêi gian. “Xu©n ®­¬ng tíi…….xu©n sÏ giµ”. + XD lÊy sinh mÖnh c¸ thÓ lµm th­íc ®o thêi gian, tøc lµ lÊy c¸i quü thêi gian h÷u h¹n cña sinh mÖnh c¸ thÓ ra ®Ó ®o ®Õm thêi gian vò trô. ThËm chÝ, lÊy qu·ng ng¾n nhÊt, giµu y nghÜa nhÊt trong sinh mÖnh con ng­êi lµ tuæi trÎ ra ®Ó lµm th­íc ®o: “Mµ xu©n hÕt………t«i tiÕc c¶ ®Êt trêi” + XD c¶m nhËn vÒ thêi gian ®Çy tÝnh mÊt m¸t. Mçi kho¶mh kh¾c tr«i qua lµ mét sù mÊt m¸t, ®ã chÝnh lµ mét phÇn ®êi trong sinh mÖnh c¸ thÓ ®· ra ®i m·i m·i + Mçi kho¶nh kh¼c tr«i qua lµ mét cuéc chia ly: “Mïi th¸ng n¨m…..tiÔn biÖt.”C©u th¬ thÓ hiÖn c¸i nh×n tÕ vi cña XD vÒ thêi gian. Dßng thêi gian ®­îc nh×n nh­ mét chuçi v« tËn nh÷ng mÊt m¸t, chia ph«i nªn thÊm ®Ém h­¬ng vÞ cña chia l×a. vµ dËy lªn ®o ®©y kh¾p s«ng nói lµ nh÷ng lêi than thë tiÔn biÖt. §ã lµ lêi than cña v¹n vËt. Lµ kh«ng gian ®ang tiÔn biÖt thêi gian. S©u xa h¬n, mçi sù vËt thiªn nhiªn ®ang ngËm ngïi tiÔn biÖt mét phÇn ®êi cña chÝnh nã. Nh÷ng phÇn ®êi cña sinh mÖnh m×nh ®ang ra ®i kh«ng thÓ nµo c­ìng l¹i, nã t¹o nªn sù tr«i ch¶y kh«ng ngõng, t¹o nªn sù ph«i pha, p hai tµn cña tõng c¸ thÓ: “Con giã xinh………..®é phai tµn s¾p söa?” + C¶m nhËn trªn xuÊt ph¸t tõ y thøc s©u xa vÒ gi¸ trÞ sù sèng c¸ thÓ. Mçi kho¶nh kh¾c trong ®êi sèng c¸ thÓ ®Òu v« cïng quÝ gi¸ v× mét khi nã ®· qua ®i kh«ng bao giê trë l¹i. Quan niÖm nµy khiÕn con ng­êi tr©n träng tõng gi©y phót cuéc ®êi m×nh, vµ biÕt lµm cho mçi kho¶nh kh¾c cña ®êi m×nh ®µy trµn y nghÜa. §©y lµ c¬ së s©u xa cña triÕt lÝ sèng véi vµng. c. C¸i t«i cña nhµ th¬ thÓ hiÖn trong bµi: Tõ nh÷ng quan niÖm míi vÒ thêi gian, tu«Ø trÎ, h¹nh phóc trong toµn bµi cho thÊy c¸i t«i XD ®iÓn h×nh cho thêi ®¹i th¬ míi: - Mét y thøc r¸o riÕt vÒ gi¸ trÞ cña ®êi sèng c¸ thÓ, nghÜa lµ mét y thøc nh©n b¶n, nh©n v¨n rÊt cao. - Mét quan niÖm t¸o b¹o ®Çy tÝnh c¸ch m¹ng tr­íc nh÷ng quan niÖm cò kÜ vèn c¶n trë viÖc gi¶i phãng con ng­êi c¸ thÓ. - Mét niÒm thiÕt tha víi cuéc sèng trÇn thÕ, niÒm vui trÇn thÕ. - Mét kh¸t khao sèng m·nh liÖt vµ mét t©m thÕ sèng cuång nhiÖt tÝch cùc. 2: Trµng Giang (Huy CËn) - Lêi ®Ò tùa th©u tãm néi dung bµi th¬: nçi b©ng khu©ng (ngì ngµng, tiÕc nuèi, nhí th­¬ng ®an xen nhau) tr­íc c¶nh vò trô bao la b¸t ng¸t. - Khæ th¬ mét: + Hai c©u ®Çu: T¸c gi¶ dïng tõ Trµng giang chø kh«ng ph¶i Tr­êng Giang. C¸ch ®iÖp vÇn ang gãp phÇn t¹o d­ ©m vang xa, trÇm buån cña c©u th¬ më ®Çu; t¹o nªn ©m h­ëng chung cho giäng ®iÖu c¶ bµi th¬. Trµng giang gîi lªn mét con s«ng kh«ng chØ dµi mµ réng. Søc m¹nh nghÖ thuËt ë hai c©u th¬ trªn kh«ng ph¶i lµ nghÖ thuËt miªu t¶, mµ ë nghÖ thuËt kh¬i gîi ®­îc c¶m xóc vµ Ên t­îng vÒ mét nçi buån triÒn miªn kÐo dµi theo kh«ng gian (trµng giang) vµ thêi gian (®iÖp ®iÖp). + NghÖ thuËt ®èi y, ®èi xøng lµm giäng ®iÖu bµi th¬ uyÓn chuyÓn linh ho¹t, tr¸nh ®­îc sù khu«n s¸o cøng nh¾c mµ vÉn t¹o kh«ng khÝ trang träng, sù c©n xøng nhÞp nhµng. Bªn c¹nh ®ã, nghÖ thuËt dïng tõ l¸y ®iÖp ®iÖp, song song còng cã hiÖu qu¶ nhÊt ®Þnh gîi ©m h­ëng cæ kÝnh. + NÐt hiÖn ®¹i n»m trong c©u th¬ kÕt khæ 1: Nã xuÊt hiÖn c¸i tÇm th­êng, nhá nhoi v« nghÜa nh­ cñi mét cµnh kh«. H×nh ¶nh mét cµnh cñi kh« ®¬n lÎ tr«i bång bÒnh trªn dßng s«ng mªnh m«ng sãng n­íc ®Ó gîi lªn nçi buån vÒ kiÕp ng­êi nhá bÐ, v« ®Þnh. - Khæ th¬ 2: Nçi buån nh­ thÊm s©u vµo c¶nh vËt. + Tõ ®×u hiu, Huy CËn häc ë th¬ Chinh phô ng©m: “Non k× qu¹nh quÏ tr¨ng treo/ BÕn Ph× giã thæi ®×u hiu mÊy gß”. H¬n n÷a cÆp tõ, ®×u hiu, l¬ th¬ cïng gîi lªn ®­îc sù buån b·, qu¹nh v¾ng c« ®¬n,… + “§©u tiÕng lµng xa v·n chî chiÒu”: cã hay kh«ng cã tiÕng chî chiÒu ®· v·n, cµng gîi thªm nÐt buån. Ngay c¶ tiÕng chî chiÒu ë mét lµng xa nµo ®Êy còng kh«ng cßn n÷a, tÊt c¶ ®Òu v¾ng lÆng c« tÞch. Trong toµn bé bµi th¬, Huy CËn d­êng nh­ muèn phñ nhËn tÊt c¶ nh÷ng g× thuéc vÒ con ng­êi, chØ cßn c¶nh vËt, trêi ®Êt mªnh m«ng. + §©y lµ nh÷ng c©u th¬ cã gi¸ trÞ t¹o h×nh ®Æc s¾c. Kh«ng gian ®­îc më réng vµ ®Èy cao thªm. S©u gîi ®­îc ë ng­êi ®äc Ên t­îng th¨m th¼m, hun hót kh«n cïng. Chãt vãt kh¾c ho¹ ®­îc chiÒu cao d­êng nh­ v« tËn. Cµng s©u, cµng réng, cµng cao th× c¶nh vËt cµng thªm v¾ng lÆng, chØ cã s«ng dµi víi bê bÕn lÎ loi, xa v¾ng (c« liªu). Nçi buån tùa hå nh­ thÊm vµo kh«ng gian ba chiÒu. Con ng­êi ë ®©y nªn nhá bÐ, cã phÇn rîn ngîp tr­íc vò trô réng lín, vÜnh h»ng vµ kh«ng thÓ kh«ng c¶m thÊy “l¹c loµi gi÷a c¸i mªnh m«ng cña trêi ®Êt, c¸i xa v¾ng cña thêi gian”. (Hoµi Thanh) - Khæ th¬ 3: + Nçi buån ®­îc kh¾c s©u qua c¸c h×nh ¶nh nh÷ng c¸nh bÌo tr«i d¹t lªnh ®ªnh. Bªn c¹nh nh÷ng h×nh ¶nh thuyÒn vµ n­íc nh­ cïng tr«i vÒ câi v« biªn, h×nh ¶nh cñi kh« l­u l¹c, bång bÒnh trªn sãng n­íc tõ khæ thø nhÊt ®Õn khæ th¬ nµy; Ên t­îng vÒ sù chia ly tan t¸c ®­îc l¸y l¹i lÇn n÷a cµng gîi thªm mét nçi buån mªnh m«ng. Toµn c¶nh s«ng dµi trêi réng tuyÖt nhiªn kh«ng cã bãng d¸ng con ng­êi. Kh«ng mét con ®ß, kh«ng mét c©y cÇu, nhê chóng cã thÓ t¹o nªn sù gÇn gòi gi÷a con ng­êi v¬Ý con ng­êi; mµ chØ cã thiªn nhiªn (bê xanh) víi thiªn nhiªn (b·i vµng) xa v¾ng hoang vu. V× thÕ nçi buån trong bµi nµy kh«ng chØ lµ nçi buån mªnh m«ng tr­íc trêi réng, s«ng dµi mµ cßn lµ nçi buån nh©n thÕ, nçi buån tr­íc cuéc ®êi. - Khæ th¬ thø t­: Nhµ th¬ m­în c¸ch diÔn ®¹t cña th¬ §­êng mµ vÉn ®éc ®¸o, ®Ëm c¸ tÝnh. Thiªn nhiªn ë ®©y tuy buån nh­ng thËt tr¸ng lÖ. “M©y cao ®ïn nói b¹c” thËt lµ hïng vÜ ®èi lËp víi c¸nh chim nhá nghiªng c¸nh gi÷a chiÒu tµ khiÕn c¶nh s¾c thªm réng, thªm hïng vÜ, kho¸ng ®¹t mµ còng buån h¬n. 3. HÇu trêi (T¶n §µ) a. Bèn c©u th¬ ®Çu g©y ®­îc mèi nghi ngê, gîi trÝ tß mß cña ng­¬i f®äcnhê tµi h­ cÊu ®éc ®¸o vµ cã duyªn cña nhµ th¬. C©u chuyÖn kÓ vÒ câi m¬ chÝnh t¸c gi¶ còng kh«ng biÕt cã hay kh«ng, nh­ng ba c©u cuèi l¹i lµ lêi kh¼ng ®Þnh “ThËt hån..l¹ lïng” khiÕn c©u chuyÖn trë nªn h­ h­ thùc thùc, v× thÕ mµ hÊp dÉn. b. §o¹n tiÕp theo: C©u chuyÖn lªn trêi ®äc th¬: - Thi sÜ cao høng vµ tù ®¾c:”§­¬ng c¬n ®¾c y ®äc ®· thÝch”, “ V¨n dµi h¬i tèt ran cung m©y”,…. - Ch­ tiªn nghe th¬ rÊt xóc ®éng, t¸n th­ëng vµ h©m mé:”t©m nh­ në d¹, c¬ lÌ l­ìi”,… - Trêi khen rÊt nhiÖt thµnh: v¨n thËt tuyÖt, ch¾c Ýt cã, ®Ñp nh­ sao b¨ng,.. - T¸c gi¶ tù x­ng tªn tuæi vµ th©n thÕ. Qua c©u chuyÖn kÓ, T¶n §µ rÊt y thøc vÒ tµi n¨ng vµ d¸m béc lé c¸i t«i c¸ thÓ cña b¶n th©n. ¤ng rÊt ng«ng khi t×m ®Õn tËn trêi ®Ó ®äc th¬, ®Ó thÓ hiÖn c¸i t«i cña m×nh. (Nguån gèc c¸i ng«ng? BiÓu hiÖn vµ y nghÜa c¸i ng«ng trong v¨n ch­¬ng? suy ®Õn cïng ®ã lµ niÒm kh¸t khao ch©n thµnh trong t©m hån thi sÜ. T§ lµ ng­êi ®Çu tiÕn trong v¨n ®µn ViÖt Nam d¸m m¹nh d¹n hiÖn diÖn b¶n ng· ®ã. “CN l·ng m¹n, víi c¸ thÓ ®· bËt nøt ra trong v¨n häc ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m ®Çu thÕ kØ XX b»ng T¶n §µ NguyÔn Kh¾c HiÕu”. (Xu©n DiÖu) - Giäng ®iÖu kÓ chuyÖn cña t¸c gi¶ ®a d¹ng vµ hãm hØnh, cã phÇn ng«ng nghªnh tù ®¾c. Th¸i dé Êy ®­îc phãng ®¹i mét c¸ch cã y thøc, g©y Ên t­îng m¹nh cho ng­êi ®äc. (C¸i míi cña T¶n §µ) c. §o¹n 3: - Nhµ th¬ nãi ®Õn nhiÖm vô truyÒn b¸ thiªn l­¬ng cña m×nh chøng tá «ng l·ng m¹n nh­ng kh«ng tho¸t ly cuéc ®êi.vÉn y thøc tr¸ch nhiÖm víi ®êi vµ khao kh¸t ®­îc g¸nh v¸c viÖc ®êi. §ã còng lµ mét c¸ch ®Ó tù kh¼ng ®Þnh m×nh. - Nh­ng cuéc ®êi nh÷ng nghÖ sü bÊy giê v« cïng cùc khæ, tñi hæ. T¶n §µ vÏ nªn bøc tranh ch©n thùc vµ c¶m ®éng vÒ chÝnh cuéc ®êi m×nh vµ còng lµ cña nhiÒu nhµ v¨n kh¸c. B¶n th©n «ng ph¶i sèng trong nghÌo khæ, lµm ®ñ nghÒ kiÕm sèng, khi chÕt ®Ó l¹i mét gia quyÕn võa yÕu vµ ®uèi (t­ liÖu cuéc ®êi T§). Cã lóc «ng th¸y ®êi d¸ng ch¸n nªn t×m ®Õn câi trêi ®Ó tho¶ niÒm khao kh¸t. §©y lµ sù kÕt hîp hai nguån c¶m høng l·ng m¹n vµ hiÖn thùc trong bµi. *. NghÖ thuËt: - ThÓ th¬ theo lèi tr­êng thiªn kh¸ tù do, kh«ng bÞ rµng buéc bëi khu«n mÉu, kÕt cÊu nµo; nguån c¶m xóc ®­îc béc lé tho¶i m¸i, tù nhiªn, phãng tóng. - Ng«n ng÷ th¬ chän läc tinh tÕ, gîi c¶m vµ rÊt gÇn víi ®êi, kh«ng c¸ch ®iÖu ­íc lÖ. - C¸ch kÓ chuyÖn hãm hØnh, cã duyªn, l«i cuèn ng­êi ®äc. - T¸c gi¶ hiÖn diÖn trong bµi th¬ víi t­ c¸ch ng­êi kÓ chuyÖn ®ång thêi lµ nh©n vËt chÝnh. C¶m xóc biÓu hiÖn phãng tóng tù do, kh«ng hÒ gß Ðp. Th¬ T§ ch­a míi ë thÓ lo¹i ng«n tõ, h×nh ¶nh nh­ng nh÷ng dÊu hiÖu hiÖn ®¹i ho¸ ®· ®Ëm nÐt. ¤ng ®· b¾c nhÞp cÇu nèi hai thêi ®¹i thi ca ViÖt Nam. Bµi tËp vÒ nhµ: C¸i t«i l·ng m¹n cña T§ trong bµi “HÇu trêi”. 4 . §©y th«n vÜ d¹ (Hµn MÆc tö) a. Hoµn c¶nh ra ®êi: Khi HMT lµm ë HuÕ cã quen vµ c¶m mÕn Hoµng ThÞ Kim Cóc nhµ ë VÜ D¹. Sau HMT vµo Quy Nh¬n ch÷a bÖnh th× nhËn ®­îc phong b­u ¶nh Cóc göi kÌm lêi th¨m hái. HMT xóc c¶m viÕt nªn bµi th¬ nµy göi tÆng nµng. b. Néi dung: * Khæ th¬ 1: - C©u hái më ®Çu lµ lêi tr¸ch nhÑ nhµng còng lµ lêi mêi gäi tha thiÕt cña c« g¸i th«n VÜ víi nhµ th¬ hay còng chÝnh lµ lêi tù tr¸ch, lµ ao ­íc thÇm kÝn cña ng­êi ®i xa ®­îc vÒ th«n vÜ. Hai tiÕng vÒ ch¬i gîi bao s¾c th¸i ch©n t×nh, th©n mËt. Cau hái väng lªn tõ ph­¬ng xa Êy gîi cho nhµ th¬ bao kØ niÖm s©u s¾c, bao h×nh ®Ñp ®Ï, ®¸ng yªuvÒ xø HuÕ, n¬i cã ng­êi t¸c gi¶ mÕn th­¬ng. - Hai c©u th¬ tiÕp theo gîi l¹i Ên t­îng m¹nh mÏ, s©u s¾c cña Hµn M¹c Tö vÒ th«n VÜ t­¬i ®Ñp, trï phó. Hµng cau th¼ng t¾p tõ xa ®· vÉy chµo gîi nçi niÒm th©n th­¬ng cña lµng m¹c. ¸nh n¾ng b×nh minh trong trÎo, tinh khiÕt, bõng s¸ng c¶ kho¶ng trêi håi t­ëng cña thi nh©n. C©u th¬ thø 3 l¹i lµ c¸i nh×n thËt gÇn cña ng­êi ®ang ®i gi÷a khu v­ên t­¬i ®Ñp th«n VÜ. Ch÷ M­ít gîi vÎ t­¬i tèt, ®Çy søc sèng cña v­ên c©y. V­ên ai m­ít qu¸ mang s¾c th¸i ngîi ca, xanh nh­ ngäc l¹i lµ so s¸nh thËt ®Ñp. Ph¶i lµ ng­êi yªu thiªn niªn, g¾n bã ©n t×nh víi th«n VÜ míi l­u l¹i trong t©m trÝ nh÷ng h×nh ¶nh ®Öp ®Ï vµ sèng ®éng nh­ thÕ. - C©u th¬ cuèi khæ th¬ 1 khiÕn bøc tranh thªm sinh ®éng hµi hoµ víi sù xuÊt hiÖn cña con ng­êi. “L¸ tróc che ngang mÆt ch÷ ®iÒn” * Khæ th¬ 2: - H×nh ¶nh dßng s«ng H­¬ng tr«i l÷ng lê, ªm ®Òm, Èn s©u bao suy t­ cña chÝnh nhµ th¬. (biÖn ph¸p nghÖ thuËt nh©n ho¸ khiÕn h×nh ¶nh ®Ñp nh­ng l¹nh lÏo). C¸ch s¾p xÕp tõ khi viÕt “Giã …m©y”khiÕn kh«ng gian nh­ chia l×a, trèng v¾ng. C¶nh s«ng n­íc v× thÕ buån thiu, c©y cá hai bªn bê chØ khÏ lay ®éng. - Hai c©u sau cho thÊy t©m hån nhµ th¬ c« ®¬n nh­ng chan chøa t×nh yªu víi con ng­êi vµ thiªn nhiªn xø HuÕ. C¶nh thùc mµ nh­ m¬. Con thuyÒn bÕn s«ng võa nh­ cã ®Êy võa nh­ ¶o ¶nh ®Çy ¸nh tr¨ng vµng bëi nã lµ con thuyÒn vµ dßng s«ng cña hoµi niÖm. C©u cuèi, hai tõ tèi nay ®· kÕt nèi h×nh ¶n c¶u qu¸ khø vµo c¶m nghÜ cña nhµ th¬ trong thùc t¹i. Nhµ th¬ yªu tr¨ng, yªu ng­êi xø HuÕ nh­ng nçi niÒm tam sù chØ cã tr¨ng kia hiÓu ®­îc mµ th«i. ¸nh tr¨ng xoa dÞu nçi xãt xa, bÇu b¹n ®Ó nhµ th¬ bít c« ®¬n. * Khæ th¬ 3: - H×nh ¶nh kh¸ch ®­êng xa l¸y l¹i hai lÇn cho thÊy nçi xãt xa ©m thÇm cña t¸c gi¶ bëi mÆc c¶m vÒ t×nh ng­êi. Víi ng­êi th«n VÜ nhµ th¬ chØ lµ ng­êi kh¸ch xa x«i, thËm chÝ kh¸ch trong m¬. - Hai c©u sau võa t¶ thùc s­¬ng khãi lµm nhoµ bãng em trong s¾c ¸o tr¾ng võa cã ý nghÜa t­îng tr­ng c¸i huyÒn hoÆc cña cuéc ®êi ®ang lµm cho t×nh ng­êi trë nªn khã hiÓu vµ xa vêi. - Hai khæ th¬ ®Çu nãi lªn vÎ ®Ñp cña xø HuÕ, khæ th¬ sau nãi ®Õn c¸i ®Ñp cña ng­êi con g¸i HuÕ. Víi c¶nh HuÕ nhµ th¬ ®¾m say ®Õn hoµ nhËp vµo c¶nh nh­ng víi con g¸i HuÕ nhµ th¬ l¹i lïi ra xa ®Ó ë gi÷a kho¶ng trèng cña khãi s­¬ng. C©u th¬ cuèi hoµi nghi mµ chan chøa niÒm thiÕt tha víi cuéc ®êi. C©u th¬ lµm t¨ng nçi c« ®¬n, trèng v¾ng trong t©m hån tha thiÕt yªu th­¬ng con ng­êi vµ cuéc ®êi. II/ Më réng: 1. Xu©n DiÖu: a. Mét nhµ th¬ tha thiÕt yªu ®êi, kh¸t khao giao c¶m m·nh liÖt: - Xu©n DiÖu lµ mét tr¸i tim lín, mét nguån t×nh c¶m yªu ®êi, yªu cuéc sèng trÇn thÕ mét c¸ch m·nh liÖt ®Õn cuång nhiÖt. §Õn khi s¾p gi· tõ c/ sèng «ng vÉn ®Ó l¹i nh÷ng vÇn th¬ ®Çy xóc ®éng: “H·y ®Ó cho t«i ®­îc gi· tõ/ VÉy chµo câi thùc ®Ó vµo h­/ trong h¬i thë chãt d©ng trêi ®Êt/ Còng vÉn si t×nh ®Õn ngÊt ng­”. - LÝ do: + C¸ tÝnh. + Hoµn c¶nh gia ®×nh: xa mÑ tõ nhá, bÞ h¾t hñi nªn khao kh¸t t×nh th­¬ng. + Sinh ra trªn miÒn quª léng giã nåm,dµo d¹t sãng; häc ë HuÕ th¬ méng, bõng tØnh víi c/ sèng s«i ®éng vµ léng lÉy n¬i Th¨ng Long khiÕn «ng cµng yªu ®êi say ®¾m. b. Nhµ th¬ míi nhÊt trong c¸c nhµ th¬ míi: - Th¬ míi lµ tiÕng nãi cña thÕ hÖ thanh niªn VN buæi mÊt n­íc kh¸t khao kh¼ng ®Þnh m×nh khi c¸i t«i c¸ nh©n ®­îc gi¶i phãng. Hä t×m ®Õn th¬ ca ®Ó thÓ hiÖn c¸ tÝnh, tµi n¨ng, ý thøc vÒ c¸i t«i cña b¶n th©n m×nh. - C¸c nhµ th¬ míi th­êng ®èi lËp m×nh víi cuéc ®êi vµ t×m c¸ch tho¸t ly c/ sèng. (ChÕ Lan Viªn: “H·y cho t«i…..buån lo”, ThÕ L÷: “T«i lµ ng­êi bé hµnh phiªu l·ng…..ham vÎ ®Ñp cã mu«n h×nh mu«n thÓ”,…) - XD muèn kh¼ng ®Þnh c¸i t«i trong quan hÖ g¾n bã víi cuéc ®êi. Cuéc ®êi theo nghÜa trÇn thÕ nhÊt vµ sèng m·i víi ®êi lµ c¶ niÒm h¹nh phóc. - XD lµm th¬ viÕt v¨n lµ ®Ó sèng m·i trªn thÕ gian tíi vÜnh viÔn mai sau (T×nh mai sau). - §Ò tµi chñ yÕu trong th¬ XD lµ mïa xu©n, tuæ trÎ, t×nh yªu. Lßng yªu ®êi khiÕn «ng thÊy bèn mïa ®Òu lµ mïa xu©n, trêi ®Êt cá c©y ®Òu quÊn quýt giao t×nh. - XD viÕt nhiÒu thÓ lo¹i còng lµ ®Ó thÓ hiÖn lßng yªu ®êi ®¾m say kh«ng dõng l¹i ë mét thÓ lo¹i bã hÑp nµo. - Víi niÒm kh¸t khao giao c¶m víi ®êi nªn XD say ®¾m t×nh yªu, viÕt nhiÒu vµ ®¹t vÞ trÝ nhµ th¬ t×nh sè 1 cña VN. - Yªu c/ sèng, yªu con ng­êi víi tuæi trÎ vµ t×nh yªu, XD cã c¸ch t©n vÒ thi ph¸p. Quan niÖm thÈm mü cña «ng lÊy con ng­êi víi vÎ ®Ñp xu©n t×nh lµ th­íc ®o vÎ ®Ñp cña vò trô. ThÕ giíi h×nh t­îng trong th¬ XD giµu xu©n s¾c vµ trµn ®Çy xu©n t×nh, xu©n s¾c. - Nh­ng XD ®µo s©u vµo c¸i t«i c¸ nh©n vµ “cµng ®i s©u cµng thÊy l¹nh”, l¹i n÷a trong x· héi cò tÊm lßng t¸c gi¶ kh«ng ®­îc ®Òn ®¸p xøng ®¸ng nªn l¾m lóc nhµ th¬ thÊy c« ®¬n, muèn trèn ®êi trèn c¶ b¶n th©n m×nh. (CÆp hµi v¹n dÆm). 2. Mét sè phong c¸ch kh¸c: - “Ta tho¸t lªn tiªn cïng ThÕ L÷, ta phiªu l­u trong tr­êng t×nh cïng L­u Träng L­, ta ®iªn cuång cïng Hµn MÆc Tö, ChÕ Lan Viªn, ta ®¾m say cïng Xu©n DiÖu….Ta ngÈn ng¬ buån trë vÒ hån ta cïng Huy CËn.” - “Ch­a bao giê ng­êi ta thÊy xuÊt hiÖn cïng mét lÇn mét hån th¬ réng më nh­ ThÕ L÷, m¬ mµng nh­ L­u Träng L­, hïng tr¸ng nh­ Huy Th«ng, trong s¸ng nh­ NguyÔn Nh­îc Ph¸p, ¶o n·o nh­ Huy CËn, quª mïa nh­ NguyÔn BÝnh, k× dÞ nh­ ChÕ Lan Viªn,…vµ thiÕt tha r¹o rùc nh­ Xu©n DiÖu.” (Hoµi Thanh) III/ Bµi tËp vÒ nhµ: 1. C¸i t«i tr÷ t×nh cña xu©n DiÖu trong bµi “Véi vµng”. 2. T¹i sao nãi “Xu©n DiÖu lµ nhµ th¬ míi nhÊt trong c¸c nhµ th¬ míi” (Hoµi Thanh). Bµi 2: V¨n xu«i ViÖt Nam ®Çu thÕ kØ XX ®Õn 1945 I/ Gi¸ trÞ nh©n ®¹o trong v¨n häc: - “NÕu khèi ãc nhµ v¨n kh«ng cã nh÷ng luång s¸ng bÊt b×nh, nÕu t©m hån ng­êi cÇm bót kh«ng c¶m thÊy nçi ®au ®ín, thiÕu thèn cña kiÕp ng­êi, nh÷ng ®iÒu mong mái thiÕt tha cña thêi ®¹i, nÕu kh«ng lÜnh héi ®­îc tÝnh c¸ch lu«n biÕn thiªn cña thÕ giíi, cña nh©n sinh , nÕu nh­ víi hiÖn t¹i víi t­¬ng lai kh«ng cã mét yªu cÇu, mét hy väng tin t­ëng g× th× c¸i thø v¨n m¬n trín bÐo tèt nh­ ®Éy thÞt, tr¬n nh­ t¶ng tr¸n hãi cña anh tr­ëng gi¶ còng chØ lµ thø v¨n ch¬i mµ th«i, ch¶ cã ý nghÜa g× lµ v¨n häc.” (§Æng Thai Mai) - Gi¸ trÞ nh©n ®¹o trong t¸c phÈm v¨n häc thÓ hiÖn: + T×nh c¶m th¸i ®é ®èi víi con ng­êi (ca ngîi, tr©n träng ai, bªnh vùc nh÷ng lo¹i ng­êi nµo; lªn ¸n, tè c¸o ai, ®iÒu g×) + Th¸i ®é vµ t×nh c¶m víi c¸i xÊu, c¸i ¸c. II/ Gi¸ trÞ hiÖn thùc: HiÖn thùc trong t¸c phÈm lµ bøc tranh thêi ®¹i gióp ta nh×n ra b¶n chÊt x· héi th«ng qua c¸c mèi quan hÖ x· héi. - T¸c phÈm bµn ®Õn nh÷ng m©u thuÉn x· héi nµo? - T¸c phÈm cã ®Ò cËp ®Õn nh÷ng vÊn ®Ò c¬ b¶n trong ®êi sèng x· héi kh«ng? - T¸c gi¶ gi¶i quyÕt m©u thuÉn, c¸c mèi quan hÖ Êy dùa trªn quan ®iÓm nµo? III/ Gi¸ trÞ hiÖn thùc vµ nh©n ®¹o trong “ChÝ PhÌo” cña Nam Cao. 1. BiÓu hiÖn cña chñ nghi· nh©n ®¹o trong truyÖn “ChÝ PhÌo:” - Nam Cao ph¸t hiÖn, ®ång c¶m, th­¬ng xãt víi nh÷ng bÊt h¹nh cña ng­êi n«ng d©n d­íi chÕ ®é thùc d©n phong kiÕn. ¤ng h­íng ngßi bót cña m×nh vµo cuéc sèng nghÌo khæ t¨m tèi cña, nh÷ng sè phËn ®au khæ cña ng­êi n«ng d©n. (cuéc ®êi ChÝ PhÌo, ThÞ Në). §iÒu ®Æc biÖt, «ng kh«ng chØ nãi ®Õn nçi khæ do bÞ bãc lét mµ cßn lµ nçi ®au bÞ tha ho¸, l­u manh ho¸, bÞ t­íc ®o¹t c¶ nh©n h×nh vµ nh©n tÝnh, bÞ ®o¹t quyÒn lµm ng­êi, bÞ ®Èy ra khái x· héi loµi ng­êi. §ã lµ nçi ®au lín nhÊt cña con ng­êi. - Nam Cao tè c¸o gay g¾t nh÷ng thÕ lùc b¹o tµn ®· ¸p bøc, x« ®Èy ng­êi n«ng d©n l­¬ng thiÖn vµo con ®­êng l­u manh ho¸, t­íc ®o¹t quyÒn lµm ng­êi ë hä. + §¹i diÖn cho c­êng hµo n«ng th«n trùc tiÕp ®Èy ChÝ vµo con ®­êng bÕ t¾c lµ B¸ KiÕn. + Nhµ tï biÕn ChÝ thµnh kÎ l­u manh, mÊt nh©n c¸ch. + ChÝ trë vÒ lµng vÉn «m mèi hËn B¸ kiÕn nh­ng sù läc lâi, kh«n ngoan rãc ®êi cña h¾n ®· biÕn ChÝ thµnh tay sai chuyªn nghÒ r¹ch mÆt ¨n v¹ g©y ho¹ cho d©n lµng khiÕn mäi ng­êi xa l¸nh ChÝ. + Trong truyÖn kh«ng chØ cã ChÝ PhÌo mµ cßn cã N¨m Thä, Binh Chøc chung mét th¶m phËn Êy. TruyÖn tè c¸o c¶ chÕ ®é x· héi ®­¬ng thêi lµ thñ ph¹m g©y hiÖn t­îng mét bé phËn n«ng d©n bÞ l­u manh hãa. - Sù s©u s¾c trong t­ t­ëng nh©n ®¹o cña Nam Cao cßn lµ nhµ v¨n ®i s©u vµo néi t©m nh©n vËt, ph¸t hiÖn vµ kh¼ng ®Þnh nh©n phÈm cña hä, diÔn t¶ s©u s¾c kh¸t väng hoµn l­¬ng cña hä. + Khi ChÝ trë thµnh con quû d÷ cña lµng Vò §¹i, Nam Cao vÉn thÊy ®­îc ë ChÝ nçi khao kh¸t ®­îc giao tiÕp víi ®ång lo¹i dï chØ lµ tiÕng chöi nhau. + T¸c gi¶ dµnh nhiÒu trang trong t¸c phÈm vµ cã nh÷ng trang lµ tuyÖt bót ®Ó miªu t¶ sù thøc tØnh l­¬ng tri , khao kh¸t vÒ l¹i cuéc ®êi cña nh©n vËt. + Sù gÆp gì víi ThÞ Në, nh÷ng biÕn ®æi ©m thÇm, lÆng lÏ cßn rôt rÌ mµ kh«ng kÐm phÇn m·nh liÖt cña nh©n tÝnh ë ChÝ tõ khi ®­îc tËn h­ëng h¬i Êm t×nh ng­êi n¬i ThÞ Në. + Khao kh¸t m¹nh mÏ trë vÒ cuéc ®êi b×nh dÞ quyÕt kh«ng sèng kiÕp quû d÷ n¬i ChÝ tõ khi cã t×nh yªu cña ThÞ Në khiÕn h¾n lùa chän c¸i chÕt sau khi tiªu diÖt kÎ thï cña ®êi m×nh cho thÊy mét ch©n lÝ: Khi nh©n tÝnh sèng l¹i trong con ng­êi th× hä kh«ng chÊp nhËn kiÕp thó vËt dï ph¶i ®æi b»ng m¹ng sèng. ThÕ míi biÕt kh¸t väng lµm ng­êi lín biÕt bao vµ bi kÞch bÞ cù tuyÖt quyÒn lµm ng­êi ®¸ng th­¬ng nh­êng nµo! - Bi kÞch bÞ cù tuyÖt quyÒn lµm ng­êi cña ChÝ cïng c¸i chÕt vËt v· cña h¾n bªn ng­ìng cöa cuéc ®êi ®· rung lªn håi chu«ng: h·y cøu lÊy con ng­êi, h·y cøu lÊy nh©n tÝnh. Bi kÞch nµy lµ nçi ®ín ®au tét cïng cña con ng­êi, lµ sù phª ph¸n gay g¾t víi hiÖn thùc x· héi, qua ®ã thÓ hiÖn niÒm c¶m th«ng s©u s¾c cña t¸c gi¶ víi nçi ®au con ng­êi. 2. Gi¸ trÞ hiÖn thùc a/ M©u thuÉn x· héi trong ChÝ PhÌo: - M©u thuÉn gi÷a n«ng d©n vµ ®Þa chñ phong kiÕn thÓ hiÖn ®Æc biÖt s©u s¾c qua quan hÖ cña ChÝ PhÌo vµ B¸ KiÕn. Vµ ®©y lµ thø m©u thuÉn ®èi kh¸ng kh«ng thÓ ®iÒu hoµ. - §ã lµ m©u thuÉn c¬ b¶n trong ®êi sèng ë n«ng th«n bÊy giê. Vµ ®©y lµ thø m©u thuÉn ®èi kh¸ng kh«ng thÓ ®iÒu hoµ. b C¸c vÊn ®Ò c¬ b¶n cña cuéc sèng ®­îc ®Æt ra vµ c¸ch gi¶i quyÕt trong t¸c phÈm ChÝ PhÌo: - TruyÖn ChÝ PhÌo ®Æt ra vÊn ®Ò víi mét cè n«ng thËt sù: b¶n chÊt ChÝ lµ canh ®iÒn “hiÒn lµnh nh­ ®Êt”, cã y thøc râ rÖt vÒ nh©n phÈm cña m×nh: “Håi Êy h¾n hai m­¬i……… H¾n thÊy nhôc h¬n lµ thÝch.” - Sau khi ë tï ra ChÝ ®· thay ®æi nh©n h×nh lÉn nh©n tÝnh: + Ngo¹i h×nh tr«ng ®Æc nh­ th»ng s¾ng ®¸: C¸i mÆt ®en, hai m¾t g­êm g­êm, c¸i ®Çu c¹o träc lèc, c¸i r¨ng th× tr¾ng hín. + TÝnh c¸ch du ®·ng: Uèng r­îu say råi chöi bíi, ®Ëp vá chai, r¹ch mÆt kªu lµng. - §Æc biÖt tõ khi lµ tay ch©n cho B¸ KiÕn, ChÝ PhÌo thµnh con quû d÷ cña lµng Vò §¹i. Râ rµng tÝnh chÊt l­u manh, c«n ®å cña ChÝ PhÌo lµ do hoµn c¶nh kh¸ch quan t¹o nªn: ChÕ ®é x· héi ®· tha ho¸ b¶n chÊt tèt ®Ñp trong s¸ng vèn cã ë ChÝ PhÌo. - C¸ch gi¶i quyÕt cña t¸c gi¶: ChÝ PhÌo chÕt sau khi ®©m chÕt B¸ KiÕn. C¸i chÕt thª th¶m ®ã cña ChÝ PhÌo lµ sù phª ph¸n gay g¾t víi x· héi thùc d©n phong kiÕn ®· chµ ®¹p lªn quyÒn sèng con ng­êi. - HiÖn t­îng nh­ ChÝ PhÌo lµ hiÖn t­îng cã tÝnh phæ biÕn, quy luËt cña x· héi n«ng th«n thuéc ®Þa. - Nam Cao cßn ®Æt vÊn ®Ò con ng­êi bÞ tõ chèi quyÒn lµm ng­êi. Thùc chÊt ®©y còng lµ vÊn ®Ò con ng­êi bÞ ¸p bøc bãc lét chµ ®¹p vÒ quyÒn sèng. - Nhµ v¨n ph¸t hiÖn hiÖn t­îng ChÝ PhÌo trong x· h«i Êy vÉn cã nguy c¬ x¶y ra m·i nÕu kh«ng cã c¸ch m¹ng. . Bé mÆt cña giai cÊp phong kiÕn thèng trÞ ®­îc miªu t¶ ch©n x¸c qua c¸i nh×n s¾c c¹nh vµ bÐn nhän cña Nam Cao. + Giai cÊp phong kiÕn m©u thuÉn lôc ®ôc trong néi bé cña chóng chØ v× sù tham lam. - B¸ kiÕn lµ mét g· giµ ®êi ®ôc khoÐt, läc lâi tõng tr¶i trong nghÒ bãc lét, t×m ra nh÷ng thñ ®äa lõa läc tinh vi. + H¾n nham hiÓm trong quan hÖ ®Æc biÖt thÓ hiÖn ë c¸ch khÝch ChÝ PhÌo ®i ®ßi nî §éi T¶o. + B¸ KiÕn võa d©m ®·ng võa ghen tu«ng th¶m h¹i, nªn c¨m thï tuæi trÎ. + Gia ®×nh h¾n víi Bµ ba d©m ®·ng, víi mô tö trÎ ph©y ph©y mµ l¹i ®a t×nh, víi LÝ C­êng h÷u dòng v« m­u, coi ng­êi nh­ r¬m r¸c, tÊt c¶ t¹o nªn mét ®iÓn h×nh vÒ mét gia ®×nh ®Þa chñ, ¸c b¸ c­êng hµo ë n«ng th«n ®Çy tÝnh chÊt thèi n¸t. IV/ Bµi tËp vÒ nhµ: 1. Chñ nghÜa nh©n ®¹o trong v¨n häc hiÖn thùc phª ph¸n ViÖt Nam giai ®o¹n ®Çu thÕ kØ XX ®Õn 8/1945? 2. SGK ng÷ v¨n 12 viÕt: Dï viÕt vÒ ®Ò tµi ng­êi trÝ thøc tiÓu t­ s¶n hay ng­êi n«ng d©n th× nh÷ng s¸ng t¸c cña Nam Cao còng thÓ hiÖn niÒm day døt cña t¸c gi¶ tr­íc thùc tr¹ng con ng­êi bÞ xãi mßn vÒ nh©n phÈm trong mét x· héi v« nh©n tÝnh”. Anh (chÞ) ®ång ý víi ý kiÕn ®ã kh«ng? Bµi 3: V¨n häc c¸ch m¹ng: I/ NguyÔn ¸i Quèc – Hå ChÝ Minh: 1. TÝnh cæ ®iÓn vµ tÝnh hiÖn ®¹i trong th¬ Hå ChÝ Minh: a. TÝnh cæ ®iÓn: Th¬ x­a - Th¬ x­a ®Çy thiªn nhiªn. Con ng­êi bao giê còng sèng gi÷a thiªn nhiªn dï nãi ®Õn t×nh yªu hay t×nh b¹n,…Con ng­êi trong ý thøc ch­a t¸ch m×nh ra khái thiªn nhiªn, th­êng ®­îc m« t¶ nh­ mét yÕu tè cña thiªn nhiªn vµ mang nh÷ng phÈm chÊt cña thiªn nhiªn, ®ång thêi thÓ hiÖn thiªn nhiªn còng cã t©m hån, t©m t­ t×nh c¶m vËy. - Th¬ x­a quan s¸t thiªn nhiªn tõ cao, xa, bao qu¸t c¶ mét kho¶ng ®Êt bao la nªn thiªn nhiªn tÜnh t¹i; chó träng ghi lÊy b»ng vµi nÐt chÊm ph¸, ®¬n s¬ c¸i gäi lµ linh hån cña t¹o vËt. *Th¬ HCM: - H×nh ¶nh thi liÖu th¬ HCM quen thuéc trong th¬ §­êng, th¬ Tèng. - Bót ph¸p chÊm ph¸. - H×nh t­îng nh©n vËt tr÷ t×nh ung dung nhµn t¶n, cã quan hÖ hoµ hîp víi thiªn nhiªn vµ sèng Èn dËt gi÷a thiªn nhiªn. b. TÝnh hiÖn ®¹i trong th¬ HCM: - C¶nh thiªn nhiªn (m©y, giã tr¨ng , hoa, nhÊt lµ mÆt trêi) lu«n ho¹t ®éng khoÎ kho¾n. - Con ng­êi cã thÓ c¶i t¹o hoµn c¶nh, lµm chñ thÕ giíi. “Non xa xa…g©y dùng mét s¬n hµ” (P¸c bã hïng vÜ). - Bót ph¸p phãng sù, lèi v¨n th«ng tin t­ liÖu ®em ®Õn cho vÇn th¬ tÝnh thêi sù, t¶ thùc hi

File đính kèm:

  • docon thi HSG 12.doc