Phương pháp dạy thực hành môn Công nghệ 9

Chúng ta biết môn công nghệ có những đặc thù riêng so với môn học khác đây là môn học tương đối mới so với môn học khác và chương trình lần này có thay đổi nhiều so với chương trình hiện hành là môn học gắn với thực tiển, với công nhgệ với sản xuất.

Môn công nghệ là môn học mang nhiều tính thực tiển do vậy phương pháp chủ yếu trong giảng dạy là kết hợp lí thuyết với thực hành, thực hành một mặt cũng cố lí thuyết cho học sinh mặt khác để hình thành những kĩ năng cần thiết cho học sinh và tập cho học sinh vận dụng các kiến thức kĩ năng đã đươc học vào thực tế vào cuộc sống hàng ngày, qua đó gây thêm sự hứng thú và lòng say mê của học sinh đối môn học góp phần chuẩn bị cho học sinh phân luồng để một bộ phận sẽ vào học các lĩnh vực giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp, số còn lại sẽ đi vào cuộc sống lao động.

Để tăng hiệu quả học tập, nhằm rèn luyện kĩ năng, thái độ đúng đắn, khoa học trong lao động, làm việc theo quy trình rèn luyện tác phong công nghiệp thì việc tổ chức và đánh giá kết quả học tập là một công việc hết sức quan trọng của giáo viên và học sinh.

Đây là vấn đề vừa mang tính thực tiễn vừa mang tính nhạy cảm nên việc tổ chức cho học sinh thực hành và đánh giá kết quả thực hành môn công nghệ 9, cần có kế hoạch và phương pháp đúng đắn, hiệu quả.

Sau đây tôi xin được trình bày một số sáng kiến kinh nghiệm từ việc tổ chức và đánh giá kết quả thực hành môn công nghệ của học sinh lớp 9C mà tôi xdm là có hiệu quả nâng cao chất lượng, hiệu quả giờ dạy.

 

doc5 trang | Chia sẻ: luyenbuitvga | Lượt xem: 8569 | Lượt tải: 10download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Phương pháp dạy thực hành môn Công nghệ 9, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
phương pháp dạy thực hành môn công nghệ 9 i. đặt vấn đề: Chúng ta biết môn công nghệ có những đặc thù riêng so với môn học khác đây là môn học tương đối mới so với môn học khác và chương trình lần này có thay đổi nhiều so với chương trình hiện hành là môn học gắn với thực tiển, với công nhgệ với sản xuất. Môn công nghệ là môn học mang nhiều tính thực tiển do vậy phương pháp chủ yếu trong giảng dạy là kết hợp lí thuyết với thực hành, thực hành một mặt cũng cố lí thuyết cho học sinh mặt khác để hình thành những kĩ năng cần thiết cho học sinh và tập cho học sinh vận dụng các kiến thức kĩ năng đã đươc học vào thực tế vào cuộc sống hàng ngày, qua đó gây thêm sự hứng thú và lòng say mê của học sinh đối môn học góp phần chuẩn bị cho học sinh phân luồng để một bộ phận sẽ vào học các lĩnh vực giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp, số còn lại sẽ đi vào cuộc sống lao động. Để tăng hiệu quả học tập, nhằm rèn luyện kĩ năng, thái độ đúng đắn, khoa học trong lao động, làm việc theo quy trình rèn luyện tác phong công nghiệp thì việc tổ chức và đánh giá kết quả học tập là một công việc hết sức quan trọng của giáo viên và học sinh. Đây là vấn đề vừa mang tính thực tiễn vừa mang tính nhạy cảm nên việc tổ chức cho học sinh thực hành và đánh giá kết quả thực hành môn công nghệ 9, cần có kế hoạch và phương pháp đúng đắn, hiệu quả. Sau đây tôi xin được trình bày một số sáng kiến kinh nghiệm từ việc tổ chức và đánh giá kết quả thực hành môn công nghệ của học sinh lớp 9C mà tôi xdm là có hiệu quả nâng cao chất lượng, hiệu quả giờ dạy. i. giải quyết vấn đề: A. Định hướng tổ chức dạy học: Chương trình và sách giáo khoa lần này được biên soạn theo quan điểm "công nghệ" do vậy quan điểm "công nghệ" cần đực quán triệt trong suốt quá trình giảng dạy môn học, có nghĩa là khi dạy học sinh tiến hành một công việc nào đó cần làm cho học sinh hiểu rõ quy trình để thực hiện công việc đó trước khi dạy kĩ thuật ;tiến hành từng bước, từng công đoạn cụ thể. Mỗi quy trình đều được bắt đầu bằng việc chuẩn bị tiếp đó là các bước để thực hiện công việc và cuối cùng được kết thúc bằng việc đánh giá kết quả thực hiện. thường xuyên thực hiện quan điểm này trong giảng dạy sẽ tạo cho học sinh thói quen làm việc theo kế hoạch, tuân thủ đúng quy trình đồng thời cũng góp phần hình thành tác phong công nghiệp cho học sinh. Chia nhóm: Để đổi mới trong phương pháp dạy - học công nghệ II "lắp đặt mạng điện trong nhà" một vấn đề cần chú ý là đặc trưng của môn học chủ yếu là thực hành vì vậy ngoài việc kết hợp những phương pháp truyền thống để phát huy tính tích cực độc lập học tập của học sinh giáo viên còn đặc biệt chú ý tổ chức cho học sinh học theo cặp, theo nhóm nhằm giúp học sinh hỗ trợ nhau trong học tập và còn để khắc phục tình trạng thiếu dụng cụ thực hành. Với định hướng tổ chức dạy - học như trên, có tác dụng to lớn trong việc thực hiện quan điểm môn học và tăng tính tích cực tự giác học tập của học sinh cacs em có thể hỗ trợ nhau trong học tập để nâng cao chất lượng đại trà và hiệu quả giảng dạy. B. Tổ chức dạy - học thực hành: 1, Chuẩn bị và lập phương án bài giảng: Chúng ta cần thay thói quen viết mục tiêu giảng dạy (cho thầy) nghĩa là tập trung vào những điều giáo viên cần phải đạt được sau khi dạy xong bài đó bằng cách viết mục tiêu học tập (cho trò). Cách viết mục tiêu này phải định rõ mức độ tiếp thu kiến thức và hoàn thành công việc của học sinh làm căn cứ để đánh giá chất lượng, hiệu quả bài học vì vậy mỗi một yêu cầu "đầu ra" của bài học nên được diễn tả bằng một động từ hành động có thể quan sát, đánh giá được. Ví dụ viết mục tiêu bài học "thực hành lắp bảng điện". Sau khi dạy xong bài này học sinh: 1, Xây dựng được sơ đồ lắp đặt mạch điện bảng điện. 2, Lắp đặt mạch điện đúng quy trình và yêu cầu kxi thuật. 3, Làm việc khoa học, an toàn, nghiêm túc. Như vậy mục tiêu đặt ra các tiêu chí là cơ sở để giáo viên đánh giá kết quả đồng thời giúp học sinh có mục tiêu để hướng tới và phấn đấu để đạt được mục tiêu bài học đặt ra và mục tiêu bài học đặt ra chính xác sát viới yêu cầu của bài học sẽ là định hướng tốt cho giáo viên hoàn thành totó bài giảng và học sinh chiếm lĩnh và làm chủ được kiến thức kĩ năng. Đây là cách viết mục tiêu (cho trò) áp dụng đổi mới trong phương pháp dạy học. Còn cách viết mcụ tiêu cũ (mục tiêu cho thầy) sẽ tạo ra những rào cản cho học sinh tới chiếm lĩnh tri thức kĩ năng và cũng giảm vai trò chủ đạo của học sinh trong hoạt động dạy - học. Sau khi giáo viên và học sinh đã định hướng được mục tiêu của bài học thì công việc chuẩn bị đã cơ bản hoàn thành và có thể chuyển tiếp sang hoạt động dạy học tiếp theo. 2, Tổ chức thực hành: - Tư tưởng đối mới trong phương pháp dạy học là lấy học sinh làm chủ thể trọng tâm của quá trình dạy học còn giáo viên chỉ là người tổ chức, hướng dẫn và định hướng các hoạt động dạy - học. Tư tưởng này được mở đầu bằng việc giáo viên tổ chức cho học sinh theo cặp, theo nhóm ví dụ giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận theo nhóm để xây dựng sơ đồ lắp đặt mạch điện,. bảng điện. Trước tiên giáo viên chia lớp thành các nhóm nhỏ mỗi nhóm 4 học sinh, cứ nhóm trưởng và thư kí nhóm. Nhóm trưởng có nhiệm vụ điều hành các hoạt động của nhóm và thư kí ghi lại, ý kiến của các thành viên trong nhóm. Giao nhiệm vụ chi tiết cho cả nhóm chú ý giải thích yêu cầu của mình thật rõ ràng, có thể ghi lên bảng hoặc dùng phiếu học tập. giáo viên quy định thời gian cho từng nhiệm vụ. thường xuyên đi kiểm tra hoạt động của từng nhóm và kịp thời điều chỉnh và hướng dẫn công việc. Quan điểm "công nghệ" cần được giáo viên đặc biệt chú ý trong quá trình dạy học có nghĩa là trong quá trình thực hành giáo viên cần để cho học sinh làm việc theo quy trình khoa học nhằm rèn luyện và hình tàhnh tác phong công nghiệp cho học sinh, cần tránh để học sinh làm việc tuỳ tiện, thiếu khoa học sẽ có tác động tạo thói quen không đúng đắn trong cách nhìm nhận công việc của học sinh và đi lệch hướng với mục tiêu bài học do vậy nếu bắt gặp trường hợp này giáo viên cần có mặt để sữa chữa, uốn nắn kịp thời. Với những kĩ năng phức tạp, giáo viên yêu cầu học sinh dừng công việc để giáo viên hướng dẫn làm mẫu và yêu cầu học sinh thao tác lại. Ví dụ để vẽ được sơ đồ "lắp đặt mạch điện bảng điện", giáo viên có thể tổ chức như sau: Học sinh thảo luận tìm ra quy trình vẽ sơ đồ lắp đặt mạch điện giáo viên chỉ định các nhóm trả lời giáo viên ghi lên bảng. Bước 1: Vẽ đường dây nguồn. Bước 2: Xác định vị trí đặt bảng điện, bóng đèn. Bước 3: Xác định vị trí các thiết bị trên bảng điện. Bước 4: Vẽ mạch điện theo sơ đồ. Sau khi đã có quy định cho công việc sắp tiến hành thì công việc còn lại là phải tiến hành công việc đó theo quy trình công nghệ. Giáo viên hướng dẫn chi tiết từng bước lên bảng để học sinh theo giõi và làm theo sau đó giáo viên có thể ra một số đề bài vẽ sơ đồ lắp đặt mạch điện có thể thay đổi cách bố trí thiết bị và cách đi dây để học sinh thực tập. Phương pháp tổ chức dạy học như trên sẽ tạo cho học sinh chủ động tự giác học tập lam việc theo quy trình và góp phần giúp học sinh tăng hứng thú học tập và nắm chắc bài. c. đánh giá kết quả: Kết quả học tập của học sinh được đánh giá trên cả ba mặt: kiến thức, kĩ năng, thái độ đã được nêu trong mục tiêu. - Đánh giá kiến thức: Ngoài những phương pháp đánh giá thông thường như: vấn đáp, ra câu hỏi, bài tập ... giáo viên cần tăng cường sử dụng các phương pháp đánh giá bằng trắc nghiệm để đảm bảo tính khách quan, công bằng đồng thời tiết kiện được thời gian đánh giá. - Đánh giá kĩ năng: Môn công nghệ có đặc điểm là thời lượng thực hành khá nhiều, đặc biệt ở lớp 9. Do vậy, đánh giá kĩ năng có một ý nghĩa quan trọng, kĩ năng cần được đánh giá trên hai mặt. Căn cứ vào sản phẩm học sinh làm ra hoặc kết quả công việc mà học sinh thực hiện. Giáo viên tổ chức cho học sinh kiểm tra chéo sản phẩm giữa các nhóm với nhau nhằm giúp học sinh có thể đánh giá, nhìn nhận khách quan kết quả của mình. Đây là cơ sở để giáo viên có thể đánh giá chính xác kết quả năng lực thao tác của học sinh và cũng góp phần giúp hs phấn đấu thi đua trong học tập. Cách đánh giá này cần có một chuẩn mực đặt ra để học sinh có thể so sánh kết quả của mình so với chuẩn được quy định. Ngoài ra cũng cần phải đánh giá quy trình học sinh thực hiện so với quy trình hợp lí mà học sinh được học là đúng hay sai. Đây là yêu cầu đặt ra hết sức quan trọng song để đánh giá chính xác yêu cầu này là một vấn đề khó khăn vì quá trình thực hiện công việc theo thời gian cả tiết học nên để đánh giá được tiêu chí này giáo viên phải thường xuyên theo giõi học sinh thao tác để hướng dẫn và uốn nắn kịp thời nếu học sinh thao tác sai quy trình, làm việc tuỳ tiện. Ví dụ học sinh thực hiện quy trình lắp đặt mạch điện, bảng điện. Vạch dấu Khoan lỗ bảng điện Đi dây mạch điện Lắp TB điện vào BĐ Kiểm tra Quy trình trên đã được hợp lí hoá do vậy học sinh phải tiên shành tuần tự công việc theo quy trình không được bỏ qua bất kì công đoạn nào và mỗi công đoạn cần có nội dung công việc, dụng cụ và yêu cầu kĩ thuật để học sinh nắm rõ thao tác khi dạy thực hành, các thao tác mẫu của giáo viên phải chuẩn xác, đúng kĩ thuật, đúng quy trình công nghệ vì rằng nếu học sinh đã quen các thao tác không chính xác, tuỳ tiện thì sữa chữa sẽ rất khó khăn. - Đánh giá thái độ: Đánh giá thái độ là một việc khó khăn, tuy nhiên cũng rất cần thiết nhằm rèn luyện cho học sinh tác phong công nghiệp, thói quen làm việc theo kế hoạch, đúng quy trình, ý thức tiết kiệm, tinh thần tập thể và tính say mê công việc... giáo viên đánh giá thái độ của học sinh qua việc theo dõi quá trình học tập và tiến hành các công việc thực hành. iii. kết luận: Qua nội dung trên tôi đã trình bày một số kinh nghiệm trong việc định hướng tổ chức và đánh giá kết quả thực hành môn công nghệ 9 với định hướng và phương pháp tổ chức trên có ưu điểm phù hợp với đặc thù của môn học và thực hiện đổi mới phương pháp giảng dạy lấy học sinh làm chủ thể của quá trình dạy - học mục tiêu nâng cao chất lượng hiệu quả giờ dạy. Tuy đã có nhiều cố gắng tìm hiểu song kinh nghiệm thực tế bản thân còn hạn chế nên không tránh được thiếu sót, mong được sự góp ý giúp đỡ của bạn bè đồng nghiệp. iv. một số kiến nghị: Thiết bị dạy học gắn bó chặt chẽ với phương pháp dạy học. Đặc thù của môn công nghệ là môn học gắn liền với kĩ thuật, với thực tiễn, với sản xuất do vậy không thể dạy "chay" chỉ bằng lời mà phải có cơ sở vật chất và thiết bị để tối thiểu để dạy thực hành. Những thiết bị và dụng cụ để dạy thực hành này không chỉ cung cấp cho thầy giáo mà phải cung cấp cho học sinh để các em rèn luyện kĩ năng. Một số phương tiện, dụng cụ đơn giản thì thầy và trò có thể tự làm như các mô hình đơn giản, tiêu bản v.v... Nhưng nói chung cần phải được Nhà nước cung cấp hoặc trường tự mua sắm theo danh mục thiết bị, đồ dùng dạy học mà Bộ giáo dục và đào tạo quy định ./.

File đính kèm:

  • docPhuong phap day thuc hanh mon Cong Nghe.doc
Giáo án liên quan